Vermits ik me reeds een paar decennia verdiep in de historie van De Groote Oorlog valt het me andermaal op hoe de musea in de Westhoek zijn geëvolueerd van rommelige verzamelingen roestig ijzer in boerenschuren en cafézaaltjes tot ultramoderne en van alle nieuwste technologieën voorziene musea.

Vooral de herdenkingen rond 100 jaar oorlog, hebben een boost gegeven aan het vernieuwen of het ontstaan van dergelijke musea. De nadruk ligt niet langer meer op het te kijk zetten van zoveel mogelijk materiaal dat op het slagveld werd gevonden.

Een museum dat zichzelf respecteert, legt de nadruk op het kaderen van de gebeurtenissen in een zo juist mogelijk historisch perspectief en dit met de kijk van historici uit de eenentwintigste eeuw. Dat levert interessante inzichten op.

Zo ook in het Plugstreet 14-18 interpretation centre. Met mijn Museumpass kan ik er gratis in dus dat is mooi meegenomen.
Omdat WOI de eerste zo genoemde geïndustrialiseerde oorlog is, is er veel aandacht voor wat dat zowel met de soldaten als met de burgerbevolking heeft gedaan.

Interessant is te ontdekken hoe en waarom het mechanisme van de propaganda in het leven is geroepen. En omdat we De Groote Oorlog eerder als één groot slachtveld kunnen beschouwen en we dus beter niet over een slagveld praten, moet de legeroverheid vrij snel begrepen hebben dat er aandacht moest worden besteed aan de herdenking van de doden.

Die herdenking gaat nu … meer dan honderd jaar later trouwens nog steeds door. Straks meer daar over.
In dit museum dat in 2013 geopend werd, staat naast de keurig uitgewerkte militaire bewegingen vooral de mens centraal. Zo hoort het ook, vind ik.

Het situeert zich achter het grote Britse Memorial dat daar op initiatief van de Commonwealth War Graves Commission op 7 juni 1931 ingehuldigd werd. Precies achtenzestig jaar later (op 7 juni 1999 dus) en een dikke tachtig jaar na het beëindigen van de oorlog werd daar voor de allereerste keer de Last Post geblazen. Sindsdien klinkt het er iedere eerste vrijdag van de maand om 19u.

Het memorial draagt de namen van 11.447 soldaten die tijdens diverse slagen zijn gesneuveld en geen graf hebben gekregen.

Wie in Ploegsteert wél een graf heeft gekregen is de wielergod Frank Vandenbroucke. Aangezien we hier nu toch zijn, gaan we zijn graf even bekijken.

Lang blijven we niet op het kerkhof dat net achter de kerk ligt. Een regenbui doet ons naar het nabij gelegen café rennen dat ooit werd uitgebaat door zijn ouders. Het is tijd om met een donkerbruine Queue de Charrue een en ander door te spoelen.

Tenslotte flirten we nog even met de Franse grens door een kort bezoek te brengen aan de stad Armentières. Eigenlijk weet ik helemaal niets af van deze Franse stad behalve dan dat de Britten gedurende de oorlog een spotliedje zongen over een juffrouw uit deze stad. https://www.youtube.com/watch?v=0fFtJcFRqig

Er staat nog een soort vintage-huis dat herinnert aan dat verleden en waar soldaten uit het Britse gemenebest graag nog een keertje komen naar afzakken. De openingstijden zijn beperkt maar hoewel wij op een goed tijdstip komen, lijkt de zaak toch gesloten. Er zijn werken bezig aan het voetpad … wellicht daardoor ziet de zaak er uit alsof de “mademoiselle who hasn’t been kissed for forty years” haar naam alle eer aan doet. Het adresje ziet er uit alsof “it hasn’t been cleaned for forty years either!”

En dan wordt het tijd om een plaats voor de nacht te zoeken. De modderige kleivelden nodigen echter niet uit tot een rustige nacht. Gelukkig vinden we ter hoogte van Reningelst in een zijslagje een verhard stuk terrein nabij een herdenkingsplek voor de Chinese arbeiders die tijdens en na de oorlog in deze omgeving veel en zwaar werk hebben verricht.
Pas honderd jaar na die gruwelijke oorlog heeft men er aan gedacht om ook aan deze mensen hulde te brengen. Het waren geen soldaten maar arbeiders die onder contract naar de Westhoek zijn gekomen om spoorwegen aan te leggen en puin te ruimen. Onnodig te zeggen dat ook onder hen slachtoffers zijn gevallen.

Dit vrij recent aangelegd herdenkingsparkje brengt eindelijk – veel te lang na datum – ook aan deze sukkelaars het juiste eerbetoon.

Noot :

Wil je meer lezen over herinneringsplaatsen van de Groote Oorlog ?

https://evenaar.tv/reisverhalen/2018/09/the-poppieparade-in-ieper-op-11-november/

https://evenaar.tv/reisverhalen/2018/10/verdun-en-de-villages-detruits/